| # | ପ୍ରକାର | ପରିଭାଷା | ଉଦାହରଣ | ବାକ୍ୟ |
|---|
| 1 | ସଂଯୋଜକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ଦୁଇ ବା ଅଧିକ ପଦ ବା ବାକ୍ୟକୁ ସଂଯୋଗ କରେ | ଓ · ଏବଂ · ଆଉ · ଆହୁରି · ପୁଣି · ମଧ୍ୟ · ଫେରେ · ପୁନଶ୍ଚ | ବିଧୁ ଓ ସାଧୁ ଦୁଇଭାଇ |
| 2 | ବିଯୋଜକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ଦୁଇଟି ପଦ ବା ବାକ୍ୟର ଅର୍ଥକୁ ବିଯୋଗ (ପୃଥକ୍) କରେ | କିନ୍ତୁ · ମାତ୍ର · ତଥାପି · ପରନ୍ତୁ · ଅଥଚ | ଦେଶ ସ୍ୱାଧୀନ ହୋଇଛି; କିନ୍ତୁ ଲୋକଙ୍କ ଦୁଃଖ ଦୂର ହୋଇନି |
| 3 | ସମୟସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ (କାଳବୋଧକ) | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ କାଳ ବା ସମୟକୁ ବୁଝାଏ | ଏବେ · କେବେ · ସେବେ · ଏହିକ୍ଷଣି · ଅଧୁନା · ସର୍ବଦା · ସମ୍ପ୍ରତି · ଯେତେବେଳେ · ସେତେବେଳେ · ହଠାତ୍ | ଏହିକ୍ଷଣି ମୁଁ ଜଟକରୁ ଆସି ଘରେ ପହଞ୍ଚିଲି |
| 4 | ସମ୍ବୋଧନସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ କାହାରିକୁ ଡାକିବା ବା ସମ୍ବୋଧନ କରିବା ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | ହେ · ଆହେ · ହଇହେ · ଆରେ · ଗୋ · ଆଗୋ · ଲୋ · ଆଲୋ · ଆବେ | ହେ ନାରାୟଣ, ଆଉ କେତେଦିନ ଏ କଷଣ ଦେଉଥିବ? |
| 5 | ସମ୍ଭାବନାସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ସମ୍ଭାବନା ପ୍ରକାଶ କରେ | ଯଦି · କାଳେ · ଯଦ୍ୟପି | ସେ ବର୍ଷାରେ ଯଦି ଆସିବ, ବଡ଼ ହଇରାଣ ହେବ |
| 6 | ନିଷେଧାର୍ଥକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟଦ୍ୱାରା ନିଷେଧ ବା ବାରଣ ସୂଚିତ ହୁଏ | ନ · ନା · ନି | ନ କଲା କାମ କର ନାହିଁ |
| 7 | ହେତୁବୋଧକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ହେତୁ ବା କାରଣ ପ୍ରକାଶ କରେ | ଏଣୁ · ତେଣୁ · ଯେଣୁ · ସୁତରାଂ · ଅତଏବ · କାହିଁକିନା | କାଲି ମୋତେ ଜ୍ୱର ହୋଇଥିଲା, ତେଣୁ ମୁଁ ସ୍କୁଲକୁ ଯାଇନଥିଲି |
| 8 | ସାଦୃଶ୍ୟବୋଧକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ସାଦୃଶ୍ୟ ବୁଝାଏ | ଯଥା · ଯେପରି · ସେପରି · ଏପରି · ପ୍ରାୟ · ଏମନ୍ତ · ଯେମନ୍ତ · ତେମନ୍ତ · ଏମିତି · ଯେମିତି · ସେମିତି | ମିଶିଯାଏ ଯଥା ପ୍ରଭାତୀ ତାରା ରବିକିରଣେ |
| 9 | ବୀପ୍ସାର୍ଥକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ବାରମ୍ବାର ଅର୍ଥ ପ୍ରକାଶ କରେ | ବାରୟାର · ପୁନଃପୁନଃ · ମୁହୁର୍ମୁହୁଃ · ଥରକୁଥର · ଲଗାତର | ବାରୟାର ସେ କଥା ମୋ ଆଗରେ କାହିଁକି କହୁଛ? |
| 10 | ବିସ୍ମୟସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ (ଭାବବାଚକ) | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟଦ୍ୱାରା ହର୍ଷ, ବିଷାଦ, ଘୃଣା, ପ୍ରଶଂସା ଓ ବିସ୍ମୟ ଆଦି ମନର ଭାବ ପ୍ରକାଶ ପାଏ | ଆହା · ହା · ହାୟ · ଓଃ · ଓହୋ · ଅହୋ · ଛି · ସାବାସ · ବାହାବା · ବାଃ | ଆହା, ଦଇବ ତା’ କପାଳକୁ କ’ଣ ଏଇୟା ଲେଖିଥିଲା! |
| 11 | ବିକଳ୍ପାର୍ଥକ ଅବ୍ୟୟ | ଯାହାଦ୍ୱାରା ବିକଳ୍ପ ଅର୍ଥ ପ୍ରକାଶ ପାଏ | ଅବା · ଅଥବା · ନତୁବା · ନୋହିଲେ | ତୁମେ ଅବା ତପନ ମୋପାଇଁ ପଦେ କହିଥାନ୍ତ |
| 12 | ବିଭକ୍ତିସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ବିଭକ୍ତିର ସୂଚନା ଦିଏ | ମାନେ · ଗୁଡ଼ିକ · ମାନଙ୍କୁ · ଦ୍ୱାରା · ଠାରୁ | କୃଷକମାନେ ଦେଶର ମେରୁଦଣ୍ଡ |
| 13 | ପରିମାଣସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ପରିମାଣ ପ୍ରକାଶ କରେ | ଏତେ · ଯେତେ · ତେତେ · ସେତେ · ଏତିକି · ଯେତିକି · ସେତିକି | ତୁ ଯେତେ ମାଠିବୁ ମାଠ, ମୁଁ ସେହି ଦରପୋଡ଼ା ଖାଠ |
| 14 | ସମ୍ମତିସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟଦ୍ୱାରା ସମ୍ମତି ବା ସ୍ୱୀକୃତି ସୂଚିତ ହୁଏ | ହଁ · ଆଜ୍ଞା · ଅବଶ୍ୟ · ନିଶ୍ଚୟ · ସିନା | ମୋର ସବୁକଥାରେ ତୁମେ ହଁ କରୁଛ; କିନ୍ତୁ ଗୋଟିଏ ହେଲେ କାମ କରୁନାହଁ |
| 15 | ପ୍ରଶ୍ନସୂଚକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ କାହାକୁ ପ୍ରଶ୍ନ କରିବା ସମୟରେ ବ୍ୟବହୃତ ହୁଏ | କଅଣ · ଟିକି · କିଆଁ · କିମ୍ପାଇଁ | ପାଣିପାଗ ବିଷୟରେ ଆକାଶବାଣୀ କଅଣ କହୁଛି? |
| 16 | କ୍ରମବୋଧକ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟଦ୍ୱାରା କାର୍ଯ୍ୟର କ୍ରମ ବୁଝାଯାଏ | କ୍ରମେକ୍ରମେ · ଧୀରେଧୀରେ · ଆସ୍ତେଆସ୍ତେ · ମନ୍ଦମନ୍ଦ | ସୂର୍ଯ୍ୟ କ୍ରମେକ୍ରମେ ପାଲେରିର ଆରପାରିରେ ଅସ୍ତ ଗଲେ |
| 17 | ଶବ୍ଦାନୁକାରୀ ଅବ୍ୟୟ (ଧ୍ୱନିସୂଚକ) | ଶବ୍ଦ ବା ଧ୍ୱନିକୁ ଅନୁକରଣ କରୁଥିବା ଅବ୍ୟୟ | ମଡ଼ମଡ଼ · ଧଡ଼ଧଡ଼ · ଚଡ଼ଚଡ଼ · ଖଡ଼ଖଡ଼ · ଭଡ଼ଭଡ଼ · ମଟମଟ · ଫଟଫଟ · ଘୁଘୁ · ଟମ୍ଟମ୍ · କେଁକେଁ | ଗଛଟା ମଡ଼ମଡ଼ କରି ଭାଙ୍ଗିଗଲା |
| 18 | ଆଳଙ୍କାରିକ ଅବ୍ୟୟ | ବାକ୍ୟର ସୌନ୍ଦର୍ଯ୍ୟବୃଦ୍ଧି ଓ ଗୁରୁତ୍ୱ ପ୍ରକାଶ ପାଇଁ ବ୍ୟବହୃତ ଅବ୍ୟୟ | ଆଚ୍ଛା · ଯେ · ମ | ଆଚ୍ଛା, ତୁମେ ଆସିଲେ କଅଣଟା ବା ହୋଇଯିବ? |
| 19 | ପଦାନ୍ୱୟୀ ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ପଦ ଯୋଗରେ ବିଶେଷ୍ୟ ପଦ ବିଭକ୍ତିଯୁକ୍ତ ହୁଏ ଓ ବିଶେଷ୍ୟ ପଦ ସହିତ ଅନ୍ୱୟ ଥାଏ | ବିନା · ପ୍ରତି · ସହ · ଅପେକ୍ଷା · ସହିତ · ନିମିତ୍ତ · ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ · ଛଡ଼ା · ତୁଲ୍ୟ | ତୁମ୍ଭ ବିନା ମୋର ନାହିଁ ଗତି |
| 20 | ପଦବିକାରୀ (ନିରର୍ଥକ) ଅବ୍ୟୟ | ଯେଉଁ ଅବ୍ୟୟ ବିକୃତ ଅବସ୍ଥାରେ ମୂଳପଦ ସହିତ ଯୁକ୍ତ ହୋଇ ସେହି ପଦର ଅର୍ଥରେ ନୂତନତା ଦିଏ ଓ ସ୍ୱତନ୍ତ୍ର ପଦ ଭାବରେ ଅର୍ଥହୀନ ହୁଏ | ଫମି · ଝିଲା · ବାକର · ବାକିରି | ତୁମର ଏ ଜମି ଫମି କଥା ମୁଁ ବୁଝିପାରିବିନି |